درمان اختلال دوقطبی

شناخت اختلال دوقطبی، علائم، محرک‌ها و نحوه درمان

اختلال دو قطبی که در گذشته به عنوان بیماری شیدایی-افسردگی هم شناخته می‌شود، نوعی اختلال مغزی و رفتاری است که با تغییرات شدید در خلق و خو و انرژی فرد مشخص می‌شود. اختلال دو قطبی به طور کلی با نوسانات خلقی شدید عملکرد فرد را با مشکل مواجه می کند. بیش از ۵/۷ میلیون بزرگسال آمریکایی یا ۲/۶ درصد از جمعیت ۱۸ ساله یا بالاتر دارای اختلال دو قطبی هستند. این بیماری به طور معمول در اواخر بلوغ یا اوایل بزرگسالی شروع می شود. اگر چه ممکن است در مواردی کودکان زیر ۱۸ سال و بزرگسالان بزرگتر ظاهر شود. جالب است بدانید که افراد اغلب بدون تشخیص و درمان صحیح با داروهای اختلال دو قطبی این اختلال زندگی می کنند.

اختلال دو قطبی باعث تغییرات خلقی می‌شود که باعث می‌شود کسی احساس خیلی بالا (مانیا یا شیدایی) یا بسیار پایین (افسردگی) کند. قسمت های دوره ای با خلق و خوی عادی نقطه گذاری می شوند.

 تشخیص اختلال دوقطبی

تشخیص اختلال دوقطبی هم سخت است و هم آسان! افراد مبتلا به اختلال دو قطبی تغییرات عاطفی شدیدی را تجربه می کنند که بسیار متفاوت از خلق و خو و رفتار معمول آن‌ها است. این تغییرات زندگی روزمره آنها را تحت تأثیر قرار می دهد. اما همیشه نوسانات خلقی در شدت‌های مختلف بیانگر دست و پنجه نرم کردن با اختلال دوقطبی نیست.

تشخیص اختلال دوقطبی به سادگی انجام آزمایشات شخصیتی آنلاین یا کاغذی یا ارسال خون به آزمایشگاه نیست. در حالی که اختلال دو قطبی علائم متمایزی را نشان می دهد، هیچ آزمایش واحدی برای تأیید این بیماری وجود ندارد. به همین دلیل اغلب، ترکیبی از روش‌ها برای تشخیص استفاده می شود.

چه کاری باید قبل از تشخیص انجام شود؟

قبل از تشخیص، ممکن است به سرعت تغییر خلق و خو و احساسات گیج کننده ای را تجربه کنید. توصیف دقیق احساس شما دشوار است، اما ممکن است بدانید که چیزی درونتان درست نیست. حملات غم و ناامیدی و بخش افسردگی می تواند شدید شود. به نظر می رسد انگار یک لحظه در ناامیدی غرق می شوید و بعداً خوش بین و پر انرژی هستید.

نوسانات اختلال دو قطبی به چه شکل است؟

دوره های عاطفی کم گاه به گاه غیر معمول نیستند. بسیاری از افراد به دلیل استرس های روزمره با این دوره ها دست و پنجه نرم می کنند. با این حال، اوج و فرودهای احساسی مرتبط با اختلال دو قطبی می تواند شدیدتر باشد. ممکن است متوجه تغییر رفتار خود شوید، اما قادر نیستید به خودتان کمک کنید. دوستان و خانواده نیز ممکن است متوجه تغییراتی شوند. اگر علائم شیدایی را تجربه می کنید، نیازی به کمک گرفتن از یک پزشک نمی بینید. ممکن است احساس خوبی داشته باشید و نگرانی اطرافیان خود را درک نکنید تا اینکه دوباره روحیه شما تغییر کند.

علائمی که به تشخیص اختلال دوقطبی کمک می‌کنند

اگر دچار تغییرات شدید در خلق و خوی خود هستید که کارهای روزمره شما را مختل می کند، باید به پزشک مراجعه کنید. برای تشخیص اختلال دو قطبی آزمایش خون یا اسکن مغزی خاصی وجود ندارد. حتی در این صورت، پزشک شما ممکن است یک معاینه فیزیکی انجام دهد و آزمایشات آزمایشگاهی را از جمله آزمایش عملکرد تیروئید و تجزیه و تحلیل ادرار تجویز کند. این آزمایشات می تواند به شما کمک کند تا شرایط یا عواملی دیگر باعث ایجاد علائم شما شود.

آزمایش عملکرد تیروئید یک آزمایش خون است که عملکرد غده تیروئید شما را اندازه گیری می کند. تیروئید هورمونهایی تولید و ترشح می کند که به تنظیم بسیاری از عملکردهای بدن کمک می کند. اگر بدن شما مقدار کافی هورمون تیروئید را دریافت نکند، مغز شما ممکن است به درستی کار نکند. در نتیجه، ممکن است با علائم افسردگی مشکل داشته باشید یا دچار اختلال خلقی شوید.

گاهی اوقات، برخی از مشکلات تیروئید علائمی شبیه علائم اختلال دو قطبی ایجاد می کند. علائم همچنین ممکن است از عوارض جانبی داروها باشد. پس از بررسی سایر علل احتمالی، پزشک احتمالاً شما را به یک متخصص بهداشت روان ارجاع می دهد.

ارزیابی سلامت روان

یک روانپزشک یا روانشناس از شما سوالاتی می کند تا سلامت کلی روان شما را ارزیابی کند. آزمایش اختلال دوقطبی شامل سوالاتی در مورد علائم است: چه مدت از بروز آنها می گذرد و چگونه ممکن است زندگی شما را مختل کنند. متخصص همچنین از شما در مورد برخی از عوامل خطر ابتلا به اختلال دوقطبی سوال خواهد کرد. این شامل سوالاتی در مورد سابقه پزشکی خانواده و هرگونه سومصرف مواد مخدر است.

بررسی علائم و نشانه‌ها

اختلال دوقطبی نوعی بیماری روانی است که به دلیل دوره‌های شیدایی و افسردگی شناخته می شود. تشخیص اختلال دو قطبی حداقل به یک دوره افسردگی و یک دوره شیدایی یا هیپومانیک نیاز دارد. متخصص بهداشت روان شما در مورد افکار و احساسات شما در طول و بعد از این قسمت ها سوال خواهد کرد. آن‌ها می خواهند بدانند که آیا شما در حین شیدایی احساس کنترل می کنید و مدت زمان پخش قسمتها چیست. آنها ممکن است از شما اجازه بگیرند تا از دوستان و خانواده در مورد رفتار شما سوال کنند. در هر تشخیص جنبه های دیگری از سابقه پزشکی و داروهای مصرفی شما در نظر گرفته می شود.

تشخیص اختلال دوقطبی با DSM

برای تشخیص دقیق، پزشکان از راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی (DSM) استفاده می کنند. DSM شرح فنی و مفصلی از اختلال دو قطبی را ارائه می دهد. در اینجا تجزیه برخی از اصطلاحات و علائم استفاده شده برای تشخیص این بیماری وجود دارد.

شیدایی

DSM شیدایی منبع اعتماد را به عنوان “دوره‌ای متمایز از خلق و خوی غیرطبیعی و مداوم افزایش یافته، گسترده یا تحریک پذیر” تعریف می کند. این قسمت باید حداقل یک هفته طول بکشد. خلق و خوی باید حداقل سه مورد از علائم زیر را داشته باشد:

  • اعتماد به نفس بالا
  • کاهش نیاز به خواب
  • سریع صحبت کردن
  • پرش افکار
  • حواس پرتی
  • افزایش شدید علاقه به اهداف یا فعالیت‌ها
  • تحریک روانی-حرکتی (قدم زدن ، پیچیدن دست و غیره)
افسردگی

طبق نظر این سازمان یک دوره افسردگی اساسی باید حداقل چهار علائم زیر را داشته باشد. آنها باید ثابت یا بدتر شوند و باید حداقل دو هفته ادامه داشته باشند:

  • تغییر در اشتها یا وزن، خواب یا فعالیت روانی-حرکتی
  • کاهش انرژی
  • احساس بی ارزشی یا گناه
  • مشکل در فکر کردن، تمرکز یا تصمیم گیری
  • افکار مرگ یا برنامه‌های خودکشی یا تلاش ها

تشخیص اختلال دوقطبی نوع اول

اختلال دو قطبی نوع اول شامل یک یا چند قسمت شیدایی یا اپیزودهای مختلط (شیدایی و افسردگی) است و ممکن است شامل یک افسردگی اساسی باشد. این قسمت ها به دلیل شرایط پزشکی یا مصرف مواد نیستند.

تشخیص اختلال دوقطبی نوع دوم

اختلال دو قطبی نوع دوم یک یا چند دوره افسردگی اساسی با حداقل یک دوره هیپومانیک دارد. هیپومانیا نوع کمتری از شیدایی است. هیچ قسمت شیدایی وجود ندارد، اما ممکن است فرد یک قسمت مختلط را تجربه کند.

دو قطبی نوع دوم به اندازه اختلال دو قطبی نوع اول توانایی شما را مختل نمی کند. این علائم هنوز هم باید ناراحتی یا مشکلات زیادی در محل کار، مدرسه یا روابط ایجاد کند. برای افراد مبتلا به اختلال دو قطبی نوع دوم معمول است که قسمت های هیپومانیک خود را به خاطر نمی آورند.

تشخیص اختلال دوقطبی در کودکان

اختلال دو قطبی نه تنها یک مشکل بزرگسالان است، بلکه می تواند در کودکان نیز رخ دهد. تشخیص اختلال دو قطبی در کودکان ممکن است دشوار باشد زیرا علائم این اختلال می تواند علائم اختلال بیش فعالی با کمبود توجه (ADHD) را تقلید کند.

اگر کودک شما تحت درمان بیش فعالی است و علائم آن بهبود نیافته است، در مورد احتمال اختلال دوقطبی با پزشک خود صحبت کنید. علائم اختلال دو قطبی در کودکان می تواند شامل موارد زیر باشد:

  • تکانشگری
  • تحریک پذیری
  • پرخاشگری (جزو علائم شیدایی)
  • طغیان‌های عاطفی
  • دوره های غم و اندوه غیرطبیعی

معیارهای تشخیص اختلال دو قطبی در کودکان مشابه تشخیص وضعیت در بزرگسالان است. هیچ آزمایش تشخیصی خاصی وجود ندارد، بنابراین پزشک ممکن است یک سری سوال در مورد روحیه، الگوی خواب و رفتار کودک شما بپرسد.

به عنوان مثال، کودک شما هر چند وقت یک بار طغیان احساسی دارد؟ فرزند شما چند ساعت در روز می خوابد؟ کودک شما چند بار دوره های پرخاشگری و تحریک پذیری دارد؟ اگر رفتار و نگرش کودک شما اپیزودیک باشد، پزشک ممکن است یک اختلال دو قطبی را تشخیص دهد.

پزشک همچنین ممکن است در مورد سابقه خانوادگی افسردگی یا اختلال دو قطبی شما سوال کند و همچنین عملکرد تیروئید کودک را بررسی کند تا تیروئید کم کار را رد کند.

نکته آخر درمورد تشخیص اختلال دوقطبی

فراموش نکنید این بیماری دارای بسیاری از علائم مرتبط با سایر اختلالات روانی است. اختلال دو قطبی اغلب به عنوان افسردگی یک قطبی (عمده)، اضطراب، OCD  ADHD، اختلال خوردن یا اختلال شخصیت تشخیص داده نمی شود. برخی از مواردی که ممکن است به پزشکان کمک کند تا آن را درست کنند، داشتن دانش کافی در مورد سابقه خانوادگی، دوره‌های سریع تکرار شده از افسردگی و پرسشنامه اختلال خلقی است.

 تشخیص و درمان دوقطبی در کلینیک سپنتا

تشخیص کامل در روان شناسی بالینی از جمله اختلال دوقطبی و درمان آن بر عهده مشاهده، آزمون های روانشناختی (تست) و مصاحبه است که در بین آنها مصاحبه از اهمیت بیشتری برخوردار است. هدف از مصاحبه تشخیصی یافتن دقیق علل و عوامل مؤثر در پیدایش اختلال و مشکل روانی در مراجع می باشد. در این رابطه مصاحبه باید بتواند کلیه مسائل و عوامل مؤثر در پیدایش اختلال را از کم اهمیت ترین تا پراهمیت ترین آنها شناسانده تا بتواند تشخیصی مناسب درارتباط با مشکل درمانجو در اختیار مصاحبه گر قرار دهد. زیرا تا زمانی که تشخیصی دقیق و درست از نوع اختلال بیمار در دست نباشد نمی توان درمان مناسبی برای وی عرضه نمود.

یک روان شناس بالینی نه تنها به مطالبی که بیمار در جلسه مصاحبه تشخیصی بیان می کند علاقه مند است، بلکه در نحوه ادای مطالب و عکس العمل های عاطفی که از خود نشان می دهد و نیز روابط عاطفی و فکری مصاحبه شونده توجه می کند. بنابراین واضح است در مصاحبه از مشاهده نیز استفاده می شود و درصورت لزوم پس از مصاحبه می توان از آزمون خاص مورد نیاز نیز استفاده کرد.

وسیله ارزیابی به جهت شناخت افراد باید پایا و معتبر باشد. پایا یعنی مثلا وقتی یک آزمون روانی چند بار بکار برده شود یافته های یکسانی را تولید کند و معتبر یعنی برای مقاصد مورد نظر مفید باشد. شیوه های ارزیابی و تشخیص روانی به سه فرایند تقسیم می شوند: مصاحبه، آزمون و مشاهده.

برای دریافت خدمات تشخیص و درمان اختلال دوقطبی با کلینیک سپنتا تماس بگیرید.